Zwemveiligheid in België
Zwemmen is een van de meest populaire vrijetijdsactiviteiten in België, maar elk zwembad, meer of stuk kust kent zijn eigen risico's. Kennis van vlaggenstelsels, toezicht en je eigen grenzen vormt de basis van veilig zwemmen, of je nu in een binnenbad bent of in open water.
Het vlaggenstelsel op het strand
Op bewaakte Belgische stranden hanteert de kustredders (IKWV) een eenvoudig vlaggensysteem. Een rode vlag betekent gevaar: ga het water niet in. Een gele vlag waarschuwt voor gevaarlijke omstandigheden; zwemmen wordt afgeraden. Een groene vlag geeft aan dat de omstandigheden veilig zijn. Een blauwe vlag of paarse vlag kan duiden op gevaarlijke zeedieren of vervuild water. Lees altijd de veiligheidsborden bij de toegang tot het strand voordat je het water in gaat.
Wie houdt toezicht op het water
IKWV (het Interprovinciaal Werkverband voor het Kustreddingswezen) organiseert het watertoezicht op de bewaakte Belgische stranden. In overdekte zwembaden zijn gediplomeerde badmeesters aanwezig die toezicht houden op de badgasten en direct kunnen ingrijpen. Op zee coördineert MRCC Oostende de hulpverlening. Zwem altijd waar toezicht aanwezig is, wanneer dat mogelijk is.
Herken een muistroom
Muistromen zijn sterke, smalle stromen die van het strand af richting zee lopen en zijn verantwoordelijk voor veel reddingsacties op Belgische stranden. Herken ze aan een opening in de branding, een strook troebel of verkleurd water, of een verschil in golfhoogte. Word je meegezogen, zwem dan niet tégen de stroom in. Blijf kalm, steek je hand op en roep om hulp; zwem zo mogelijk evenwijdig aan het strand tot je vrij bent van de stroom, ga dan pas naar de kust.
Houd kinderen goed in de gaten
Verdrinken gaat snel en geluidloos. Kinderen dienen in en rond het water altijd binnen handbereik van een volwassene te zijn, en zwakkere zwemmers dragen het best een goed passend drijfmiddel. Vertrouw nooit op opblaasspeelgoed als veiligheidsapparaat, en wijs altijd een verantwoordelijke volwassene aan die het water in de gaten houdt zonder afleiding.
Respecteer koud water
De Belgische Noordzee en binnenwateren zijn een groot deel van het jaar koud. In water onder circa 15 graden Celsius kan koudwatershock optreden: een onwillekeurige inademreflex en snelle ademhaling die tot verdrinking kunnen leiden. Ga langzaam het water in, acclimatiseer, en als je onverwacht valt, drijf dan op je rug tot de shock over is voordat je probeert te zwemmen.
Kennispagina's over zwemveiligheid
FAQ
Wat doe ik als ik iemand in nood zie in het water?
Bel 112 en vraag naar MRCC Oostende bij de kust, of naar de brandweer (112) in het binnenland. Ga zelf het water niet in. Gooi iets dat drijft naar de persoon en moedig hem of haar aan om op de rug te blijven drijven terwijl jij wacht op hulp.
Is het veilig om te zwemmen zonder toezicht?
Dat kan, maar dan draag je zelf de verantwoording. Kies bewaakte stranden en overdekte zwembaden met badmeester wanneer dat mogelijk is, vertel iemand waar je naartoe gaat, zwem nooit alleen en blijf ruim binnen je eigen kunnen.
Wat is het advies 'drijf en overleef'?
Raak je in moeilijkheden, doe dan je hoofd achterover, ontspan en drijf op je rug. Drijven geeft je tijd om je ademhaling te controleren en om hulp te roepen in plaats van jezelf uit te putten in strijd met het water.